Baaxadda burburka soo gaaray xarumaha militari iyo kuwa Niykleerka Iran oo la soo bandhigay

Baaxadda burburka soo gaaray qaar ka mid ah xarumaha milateriga iyo kuwa nukliyeerka ee Iran ayaa markii ugu horreysay la shaaciyey, kaddib markii la sii daayay in ka badan 250,000 oo sawirro dayax-gacmeed oo heer sare ah, kuwaas oo hore loo xaddiday in la helo.

Planet Labs, oo ah shirkad weyn oo bixisa sawirrada dayax-gacmeedka, ayaa dib u soo celisay helitaanka sawirrada ku dhowaad 800 goobood oo ku yaalla Iran, kuwaas oo hore loo xaddiday kaddib codsi ka yimid dowladda Mareykanka.

BBC Verify ayaa qiimeysay sawirrada dayax-gacmeedka ee laba gobol oo muhiim ah, Isfahan iyo Bushehr, kuwaas oo la qaaday kaddib markii xayiraadda sawirrada dayax-gacmeedka ay bilaabatay 9-kii Maarso.

Sida ay sheegtay shirkadda sirdoonka milateriga ee Jane's, sawirradu waxay muujinayaan bartilmaameedyo kala duwan oo la weeraray, kuwaas oo isugu jira bakhaarro rasaas iyo hub, kaabayaal gantaallada ballistic-ga, xarumo nukliyeer, goobo nidaamyada gantaallada lidka diyaaradaha, iyo saldhigyo ciidamada badda.

Muuqaallo hore loo xaqiijiyey ayaa hore u muujiyey in xarumahan ay bartilmaameed u ahaayeen weerarro ay fuliyeen Mareykanka iyo Israa'iil, balse sawirrada hadda la helay ayaa bixiyay faham sax ah oo ku saabsan bartilmaameedyadii gaarka ahaa ee la weeraray iyo heerka burburka ka dhashay.

Bushehr

Sawirradu waxay muujinayaan in tan iyo 9-kii Maarso ay waxyeello gaartay ama gebi ahaanba la burburiyey goobo dhowr ah oo ku hareeraysan magaalada xeebta ku taalla ee Bushehr.

Sida ay sheegtay shirkadda Jane's, dhismayaal milatari iyo xarumo dowladeed, oo ay ku jiraan hangarrada diyaaradaha, bakhaarrada rasaasta, goobaha lagu dhiso laguna dayactiro maraakiibta, dekedaha, iyo xarumaha laga rido gantaallada ee ay lahaayeen dowladda Iran iyo Ciidanka Ilaalada Kacaanka Islaamiga ah ( IRGC), ayaa si muuqata u waxyeelloobay.

Dhismayaal badan ayaa saqafkoodu dumay, halka qaar ka mid ah dhismayaasha ay u muuqdaan in gebi ahaanba dhulka lala simay. Sawirro kale ayaa muujinaya diyaarado burburay iyo maraakiib degtay ama quusay.

Sidoo kale, dhowr ka mid ah dhabaha ay diyaaradaha ka duulaan kuna degaan, oo ay ku jirto tan Garoonka Caalamiga ah ee Bushehr, ayaa waxaa ka muuqda godad ay sababeen qaraxyadu, inkasta oo qaar ka mid ah godadkaas dib loo dayactiray.

Meelo ka mid ah goobaha khariidadaha internetka sida OpenStreetMap loogu calaamadeeyay "goobo milatari", ku dhowaad dhammaan dhismayaashii ku yaallay la burburiyey.

Jeremy Binney, oo ah khabiir ku takhasusay arrimaha difaaca Bariga Dhexe kana tirsan shirkadda Jane's, ayaa sheegay in burburka la arkay uu "waafaqsan yahay warbixinadii Mareykanka iyo Israa'iil ee sheegayay in la fuliyey olole ballaaran oo weerarro ah, kaas oo aan lagu beegsan oo keliya ciidammada goobaha ku sugnaa, balse sidoo kale lagu wiiqayey kaabeyaasha taageera hawlgalladooda."

Falanqaynta ay samaysay Jane's ayaa sidoo kale muujisay in dhismaha iyo dayactirka ee ku yaalla goobta lagu dhiso laguna dayactiro maraakiibta ciidamada badda.

Isfahan

Sawirrada laga qaaday gobolka Isfahan, oo ay ku yaallaan laba xarumood oo nukliyeer ah oo ku kala yaalla magaalooyinka Isfahan iyo Natanz, ayaa muujinaya heerka burburka soo gaaray kaabeyaasha milateriga.

Waxyeellada soo gaartay dhismayaasha ayaa si cad looga arkayaa saldhigyada milateriga ee gobolka.

Dhismayaal ay shirkadda Jane's u aqoonsatay inay ahaayeen bakhaarro lagu kaydiyo rasaasta oo ku yaallay saldhig ciidan oo cirka ah ayaa waxyeello soo gaartay, gaar ahaan Saldhigga 8-aad ee Diyaaradaha Dagaalka ee Isfahan, kaas oo leh muhiimad istiraatiiji ah.

Saldhig ciidan oo ku yaalla koonfurta magaalada, in ka badan 60 dhisme ayaa si ba'an u waxyeelloobay ama gebi ahaanba la burburiyey.

Saldhig kale oo ku yaalla dhinaca koonfureed ee isla deegaankaas, kana ag dhow magaalada Baharestan, ayaa waxaa lagu beegsaday ku dhowaad 12 dhisme oo kale.

Go'aanka muranka dhaliyey ee lagu xaddiday helitaanka sawirrada dayax-gacmeedka ayaa yareeyey awoodda saxafiyiinta, hay'adaha gargaarka bani'aadannimada, iyo falanqeeyayaasha inay si madax-bannaan u qiimeeyaan cawaaqibta dagaalkii u dhexeeyey Mareykanka, Israa'iil iyo Iran.

Waxaa halkan ku qoran tarjumaad Af-Soomaali ah oo ku habboon qaabka warbixinta:

Xayiraadaha lagu soo rogay sawirrada shirkadda Planet ayaa weli ka jira qaybo badan oo Bariga Dhexe ah, oo ay ku jiraan Ciraaq, Lubnaan, Israa'iil iyo Marinka Qasa.

Shirkadda fadhigeedu yahay gobolka California ee dalka Mareykanka ayaa sheegtay in "dib u dhaca ku yimid sii deynta sawirrada laga qaaday qaybaha kale ee gobolka uu weli jiro, isla markaana aan sii wadi doonno qaybinta sawirrada si waafaqsan walaacyada la xiriira amniga qaranka iyo badqabka shaqaalaheenna."

Iyadoo aan la heli karin adeegyada Planet, macaamiisha warbaahinta ee shirkadda, oo ay ku jiraan BBC iyo New York Times, ayaa u jeestay xalal iyo adeegyo kale oo ka baxsan Mareykanka.