در غزه، خطر فقط بمباران نیست؛ موشها و حشرات هم جان میگیرند
- نویسنده, امیمه مجدی
- شغل, بیبیسی عربی
- زمان مطالعه: ۷ دقیقه
در نوار غزه دیگر خطر فقط از آسمان فرود نمیآید بلکه در سکوت از زیر زمین بیرون میخزد.
امانی ابو سلمیه فقط ۱۰ روز پیش از عروسیاش در اردوگاه باشگاه ورزشی واقع در جنوب غزه در چادر نشسته بود و بررسی میکرد که برای تکمیل جهیزیه چه چیزهایی کم دارد، ماهها طول کشیده بود که او توانست مقداری لباس و ملافه و وسایل دیگری برای عروسی خود فراهم کند.
او در گفتگو با بخش عربی بیبیسی میگوید: «من جهیزیه و وسایل عروسی را که آماده کرده بودم به دوستانم نشان دادم... همه چیز آماده بود. روز بعد صدای موشها را شنیدم. وقتی وسایلم را بررسی کردم دیدم بیشتر لباسها را جویدهاند و پاره کردهاند».
«ضرر و زیان فقط مادی نبود بلکه عاطفی هم بود. من برای تهیه وسایل عروسی خیلی زحمت کشیده بودم. همه چیز خیلی گران است... و هیچ چیز از آسیب در امان نماند. ما قرار بود همه وسایلی که آماده کرده بودیم را به چادر خودمان ببریم تا خانواده داماد هم بتوانند آن را ببینند اما اتفاقی که افتاد ضربه روحی بزرگی بود».
به گفته سازمان ملل متحد با وجود آتشبس اکتبر ۲۰۲۵ حدود هشت نفر از هر ده نفر در غزه با جمعیت ۲/۲ میلیون نفر هنوز در اردوگاههای موقت زندگی میکنند. بسیاری از خانهها ویران شده است و حدود نیمی از منطقه هنوز تحت کنترل نیروهای نظامی اسرائیل است.
چادرها قرار بوده است پناهگاه موقت مردم باشد اما همان زمینی که چادرها بر آن قرار گرفتهاند با افزایش و گسترش جوندگان و حشرات و در محیط آلوده و پرجمعیت منبع تهدید و خطر روزانه برای مردم شده است.
امانی به بیبیسی عربی میگوید: «همین چند وقت پیش موش بزرگی داخل چادر ما آمد. مدام آجر و چوب دور چادر قرار میدهیم اما باز هم موشها میتوانند داخل چادر بیایند».
باسل الدحنون که از شهر بیتلاهیا، نزدیک مرز اسرائیل، آواره شده است، به نارسایی کلیه و دیابت مبتلاست و به همین دلیل تا زمانی که همسرش متوجه جاریشدن خون از پای او شد و بیدارش کرد، متوجه نشد که موشی در حال جویدن انگشت پایش بوده است.
باسل الدحنون، ۴۷ ساله به بیبیسی عربی میگوید: «پای افراد مبتلا به دیابت نیاز به مراقبت دارد اما شرایط زندگی ما بهشدت وخیم است. موشها و پشهها همه جا هستند و خطر گسترش بیماریها با فرا رسیدن تابستان بیشتر میشود».
«وضعیت چادرها تحملناپذیر است. موشها و پشهها مدام به ما حمله میکنند. بچههای من شبها با ترس و هراس میخوابند چون دور و بر آنها پر از هزارپاست».
«این وضعیت خطرناک است چون موشها ناقل بیماریهای خطرناکی هستند و من حساسیتهای شدید و سیستم ایمنی ضعیفی دارم».
ماجد ابو رمضان، وزیر بهداشت تشکیلات فلسطینی اوایل آوریل هشدار داده بود که حضور گسترده موشها در نوار غزه باعث تشدید خطرات بهداشتی میشود و از سازمان بهداشت جهانی درخواست تامین مواد لازم برای مهار موشها کرده بود.
این وزارتخانه در ادامه گفت انباشته شدن زباله و ضایعات باعث افزایش و گسترش موشهای کوچک و بزرگ و احتمال شیوع بیماریهای خطرناک از طریق گازگرفتگی، ادرار و مدفوع این جوندگان و همچنین کک و کنه میشود.
این بیماریها از مهمترین بیماریهایی است که از طریق موشها منتقل میشود:
- تب هموراژیک (خونریزیدهنده)
- طاعون
- تب ناشی از گازگرفتگی موش
- سالمونلا
خطر فقط موشها نیستند. با فرا رسیدن تابستان خزندگان خطرناکی مانند مار و همچنین عقرب هم مشاهده خواهند شد. در اقامتگاه موقت در مرکز شهر غزه عفونتی که به نظر میرسد بر اثر گزش حشره نامشخصی ایجاد شده باعث بروز تب شدید دختربچهای شد.
ام رمیز، مادر دختربچه میگوید: «پزشکان گفتند بر اثر ویروس است و ممکن است تا حدود ۳۰ روز ادامه پیدا کند. ۱۷ روز است که دخترم در این وضعیت است، خدا به دادمان برسد. من به او دارو میدهم که دردش تسکین پیدا کند اما او همچنان با تب شدید در بستر افتاده است».
او میگوید دخترش ناگهان از خواب بیدار شد و جیغ کشید. «وقتی بیدار شدیم دیدیم حشره خیلی بزرگی او را گزیده است».
«تمام شب در ترس و هراس بودیم. حتی چراغ قوه نداریم که بتوانیم دور و برمان را ببینیم. تمام شبانهروز در ترس و نگرانی هستیم. حتی داخل چادر هم احساس امنیت نمیکنیم. چادر پاره و خراب است و هر بار هم آن را میدوزیم و رفو میکنیم باز پاره میشود».
«تهدید واقعی»
گزیدهای از مهمترین خبرها، گزارشهای میدانی و گفتوگوهای اختصاصی را هر هفته در ایمیل خود دریافت کنید.
اینجا مشترک شوید
پایان % title %
محمد ابو عفش، مدیر سازمان امداد پزشکی در نوار غزه به بیبیسی عربی میگوید وضعیت اکنون وخیمتر شده است.
او میگوید: «افزایش موشها تبدیل به مشکل بزرگی شده است که سلامت عمومی را تهدید میکند بهویژه وقتی مواد غذایی و آب داخل چادرها را آلوده کنند».
«مواردی از آسیب گزارش شده است و افراد به بیمارستان و مراکز درمانی منتقل شدهاند. هرچند هنوز آمار دقیقی در این زمینه وجود ندارد اما موارد به طور آشکار افزایش پیدا کرده است که در صورت عدم اقدام پیشگیرانه فوری وضعیت فاجعهباری به وجود خواهد آورد».
او گفت: «ما همچنین شاهد ظاهرشدن گونههایی از جوندگان هستیم که پیشتر نبودند و آن هم در تعداد بسیار زیاد؛ موضوعی که تهدیدی جدی به شمار میآید و حتی میتواند به حمله به برخی اردوگاهها منجر شود.»
ابوعفش میگوید هیچگونه روشهای مهار و کنترل وجود ندارد. نابودی زیرساختها، توانایی محدود مسئولان محلی برای تشکیل گروههای میدانی برای پیشگیری و همچنین ممنوعیت ورود مواد شیمیایی به غزه برای مقابله با جانوران موذی محیط مناسبی برای افزایش و گسترش جوندگان و بروز انواع بیماریهای واگیردار ایجاد کرده است.
او خواستار مداخله فوری نهادهای بینالمللی و اعمال فشار برای صدور مجوز ورود حشرهکشها ومواد لازم برای مقابله با جانوران موذی و همچنین سوخت مورد نیاز برای اجرای خدمات پاکسازی و ضدعفونی است.
اکنون برخی مردان جوان تلاش میکنند با روشهایی مانند استفاده از آفتکشهای کشاورزی و قرار دادن تلههای ساده در چادرها و دور کردن زبالهها از نزدیکی چادرهای اقامتی این وضعیت را مهار کنند.
محمد الاماوی، تولیدکننده محتوا در شبکههای اجتماعی از شهر غزه میگوید: «ما تلاش میکنیم با ابزارهای سادهای که در اختیار داریم با موشها و حشرات مقابله کنیم که به هر حال از هیچ کاری نکردن بهتر است».
به گفته سازمان ملل جنگ در سراسر غزه بیش از ۶۸ میلیون تن آوار و ضایعات به جا گذاشته است از جمله حدود چهار میلیون تن پسماندها و زبالههای خطرناک که ۱۳ برابر سنگینتر از بزرگترین هرم مصر است.
